en

نگهداری و تحکیمات

 

 

در فضاهای زیرزمینی در بستر تونل ها نیاز است که به محض پایان یافتن عملیات حفاری، با روش های مخصوص، نگهداری های اولیه صورت گیرد. نوع نگهداری و میزان آن به نوع زمین و عوامل مربوط به زمین شناسی بستگی دارد؛ اینکه بدانیم سنگی که در برگیرنده ی فضای زیر زمینی است تا چه میزانی میتواند حجم نگهداری رو تحمل کند.

از مواردی که در اجرای تحکیمات باید جدی گرفته شده و بررسی های لازم روی آنها انجام گیرد، شامل موارد زیر میشود:

-وضعیت زمین شناسی

-میزان آب زیر زمینی موجود در توده سنگ

-میزان مقاومت توده سنگ

-شکل هندسی فضای ایجاد شده

پس از اینکه آگاهی های لازم در این زمینه ها کسب شد و وضعیت سنگ در بر گیرنده ی تونل به طور کامل مورد تفحص و بررسی قرار گرفت حال میتوان تحکیمات مورد نیاز را بر اساس نیاز پروژه وارد مرحله ی اجرا نمود.

در اکثر مواقع ساختار زمین شناسی به گونه ای است که باید عملیات تحکیم و حفاری به صورت منسجم و با هم پیش برده شوند؛ در این حالت عملیات حفاری بدون عملیات تحکیم که شامل مواردی چون شاتکریت و تزریق میشود، امکان پذیر نیست؛ حتی گاهی ابعاد تونل ها آنقدر بزرگ است که حفاری آنها در چندین مرحله انجام میشود.

از فعالیت هایی که برای نگهداری و تقویت یک تونل میتوان انجام داد باید به:

-بتن پاشی(شاتکریت)

-پوشاندن سطح حفاری با شبکه وایرمش و شاتکریت مرحله دوم

-تزریق با پمپ تزریق

اشاره کرد.

در این مقاله استفاده از شاتکریت و تزریق دوغاب در تونل و توده سنگ ها را مورد بررسی قرار خواهیم داد.

 

شاتکریت

در مقطع هایی که توده سنگ از نظر ژئوتکنیکی مناسب و مطلوب تشخیص داده شود و تمام بررسی های لازم توسط متخصصین مربوطه صورت گرفته باشد؛ انجام تحکیمات موقت را میتوان با یک لایه شاتکریت انجام داد و نیازی نیست که مهندس ناظر پروژه را متحمل هزینه های اضافی نماید. البته در مورد این توصیه، باز هم نیاز به تاکید است که در ابتدا تمام جوانب سنجیده شود و پس از اطمینان از اینکه ابزارها به صورت دقیق نصب شده اند و جا به جایی ها درست بوده اقدام به شاتکریت کردن فضای توده سنگ نمایید.

اگر در نهایت تصمیم بر استفاده از شاتکریت بود، باید نکته مهمی را مورد توجه قرار دهید، تراک میکسر در تمام طول مدتی که در حال بارگیری است و تا زمانی که به محل مورد نظر برسد باید در حال میکس کردن باشد. در مواردی امکان میکس کردن مداوم هنگام حرکت ماشین وجود ندارد بنابراین باید قبل از تخلیه، دستگاه 10 الی 15 دقیقه به صورت مداوم عمل میکس کردن را انجام دهد.

 

تزریق دوغاب

در روش تزریق نیز باید در ابتدا سیستم نگهداری نصب شود؛ در این حالت بین سطح خارجی نگهدارنده و محیطی که قبلا حفاری شده فضای خالی ایجاد میشود که باید برای پر کردن آن تمهیداتی اندیشیده شود؛ چرا که عدم توجه به پر کردن این حفره سبب ریزش سنگ و خاک به درون آن شده و پس از گذشت مدت زمانی نشست سطحی ایجاد میشود.

ماده ی مناسبی که هم بتواند فضای ایجاد شده را پر کند و هم خود دچار نشست نشود چیزی جز دوغاب نمیتواند باشد. دوغاب ها معمولا از سیمان، ماسه، آب و درصدی مواد دیگر درست میشوند و در نهایت پس از تکمیل فرایند مخلوط شدن به قسمت مورد نظر تزریق میگردند.